Kurultay Geleneği
Kurultayın başlama anında demir dövülmesi geleneksel ritüel hâline gelmiştir. Türkçe Konuşan Ülkeler Zirvesi Daimi Sekretaryasının kurulmasının ardından kurultayın merkezinin de belirlenmesi ve iki yılda bir yapılmak üzere kurumsallaştırılması öngörülmüştür.
Kurultaylara katılımcı ülkelerden bürokratlar, alanlarında uzman akademisyenler, iş adamları ve sivil toplum kuruluşlarının temsilcileri katılmıştır. 1993’ten 2007 yılına kadar geçen sürede TÜDEV’in öncülüğünde yapılan 11 kurultayda Türk dünyasının problemleri ve çözüm yolları konuşulmuştur. Hükümetlere bir tavsiye niteliğinde alınan bu kararların bir kısmı ülkeler tarafından uygulanmıştır.
Merhum Alparslan Türkeş, TÜDEV Başkanı olarak vefatına kadar (1997) dört kurultayın düzenlenmesine önderlik etmiştir. 21-23 Mart 1993 tarihlerinde Antalya’da yapılan ilk kurultayın, Türk dünyasında bayram olarak da kutlanan Nevruz gününe denk getirilmiş olması anlamlıdır. Türkiye Cumhuriyeti Cumhurbaşkanı Turgut Özal, Başbakan Süleyman Demirel ve Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti Cumhurbaşkanı Rauf Denktaş kurultaya katılan önemli simalar olarak dikkati çeker. Başbakan Yardımcısı Erdal İnönü ve çok sayıda bakan da kurultayı takip etmiştir.
Türk Kurultayları
1. Türk Kurultayı
2. Türk Kurultayı
3. Türk Kurultayı
4. Türk Kurultayı
5. Türk Kurultayı
6. Türk Kurultayı
7. Türk Kurultayı
8. Türk Kurultayı
9. Türk Kurultayı
10. Türk Kurultayı
11. Türk Kurultayı
Kurultaylarda Öne Çıkan Başlıklar
- TİKA, TÜRK-PA, Türk Keneşi, Türk Akademisi, Yunus Emre Enstitüsü, TRT Türk ve TRT Avaz kanalları gibi Türk dünyasına dönük kurumsal yapıların oluşturulması.
- Büyük öğrenci değişimi, Türk Dünyası Üniversiteler Birliği, Kazakistan’da Ahmet Yesevi Üniversitesi, Kırgızistan’da Manas Üniversitesi ve Mevlana Değişim Programı gibi eğitim iş birlikleri.
- Ortak Türk dili ve Latin esaslı ortak Türk alfabesine geçilmesi yönünde alınan kararlar.
- Azerbaycan, Özbekistan, Türkmenistan ve Gagauzeli gibi Türk ülkelerinde Latin esaslı alfabelerin kabul edilip uygulanması.